علي بن محمد البغدادي الماوردي ( مترجم : حسين صابرى )
15
آيين حكمرانى ( فارسى )
علمى خويش را مىگذرانده است و نيز بدان اعتبار كه از آغازين سخن ماوردى در كتاب خود مىتوان چنين برداشتى به هم رساند . با عنايت به همين نكته و دست كم با توجه به قدمت زمانى ابو الحسن ماوردى است كه اثر او موضوع ترجمه حاضر قرار گرفته است . روش كار مترجم كتاب الاحكام السلطانيه ماوردى به صورتهاى مختلف و در نوبتهايى چند چاپ شده و از اين ميان دو چاپ مبناى كار مترجم بوده است : أ - چاپ حلبى به تصحيح كميتهء نظارت شركت مصطفى بابى حلبى و فرزندانش در مصر و به سال 1393 ق . / 1973 م . كه چاپى افست از آن ، بدون تاريخ و با حذف مشخصات چاپ تصوير شده ، از صفحات آغازين كتاب به ضميمه افستى از كتاب فراء به تحقيق محمد حامد الفقى ( قاهره ، 1357 ق . / 1938 م . ) در دفتر تبليغات اسلامى قم صورت گرفته است . ب - چاپ مؤسسهء دار الكتاب العربى كه با تحقيق و پاورقىهاى خالد عبد اللطيف سبع العلمى همراه است . مترجم نسخهاى از چاپ سوم اين مؤسسه ( 1320 ق . / 1999 م . ) در اختيار داشته و از مقدمهء اين چاپ و نيز برخى پاورقىهاى آن - البته بگذريم از افتادگىها و غلطهايى كه در آن به چشم مىخورد - بهره برده است . مترجم افزون بر برگرداندن اثر به زبان فارسى ، منابع احاديث و اخبار و نيز اشعار را تا جايى كه توانسته جستوجو كرده و فراروى خوانندگان گذارده است . به علاوه ، گاه اصطلاحهايى را كه لازم ديده شرح داده و يا به نكاتى در آن حد كه بايسته بوده توجه داده است . افزون بر اين كار ، در پايان اين ترجمه كتابنامهاى در بردارنده منابعى كه مترجم بدانها ارجاع داده آمده و همراه با آن براى كل اثر نمايهسازى نيز شده است . اين بضاعت مترجم است و پيش از آنكه اين يادداشت را به پايان برساند يادآورى چند نكته را بىفايده نمىداند : 1 - پر پيداست كه كتاب بر پايه آراء فقهى مذاهب چهارگانهء اهل سنت تدوين شده است و اين آراء نيز در ديدگاههاى كلامى سنيان ريشه دارد . به تبع ، ادبيات حاكم بر اين كتاب كه در اصطلاحها و تعبيرها به خوبى رخ مىنمايد تحت تاثير همان آراء و ديدگاههاست و بهطور